Łotwa: partia premiera Kulbergsa wygrała wybory do Sejmu z rekordowym wynikiem

Wynik

W wyborach parlamentarnych na Łotwie 3 października zdecydowanie zwyciężyła Lista Zjednoczona (Apvienotais saraksts) urzędującego premiera Andrisa Kulbergsa. Według wstępnych danych Centralnej Komisji Wyborczej (aktualizacja 4 października o 23:53) partia zdobyła 35,288% głosów i 41 mandatów w 100-osobowym Sejmie. Łotewski nadawca publiczny LSM po przeliczeniu 99,9% głosów pisał o 42 mandatach — ostateczny podział potwierdzi komisja.

Tak czy inaczej, to największa liczba mandatów zdobyta kiedykolwiek przez jedno ugrupowanie w historii łotewskiego parlamentu — zauważa LSM. Poprzedni rekord, 36 mandatów, należał do partii „Droga Łotewska” (Latvijas ceļš) z 1993 r.

Kto jeszcze wchodzi

Według wstępnych danych komisji do 15. Sejmu wchodzą także:

• „Łotwa na pierwszym miejscu” — 13,08%, 17 mandatów;
• „Suwerenna Władza / Zjednoczenie Młodołotyszy” — 11,71%, 15 mandatów;
• Zjednoczenie Narodowe — 8,90%, 10 mandatów;
• „Progresywni” — 7,88%, 10 mandatów;
• „Nowa Jedność” — 6,36%, 7 mandatów.

Związek Zielonych i Rolników (ZZS) zdobył 4,40% i nie przekroczył 5-procentowego progu. Jak zauważa Ukrinform, to pierwszy raz w 24-letniej historii bloku, gdy nie wejdzie on do parlamentu. Frekwencja według komisji wyniosła 51,79% — najniższa w historii Łotwy.

Kim jest Kulbergs

Lista Zjednoczona powstała przed poprzednimi wyborami w wyniku rozłamu w Związku Zielonych i Rolników; w 2022 r. zdobyła około 11% i 15 mandatów. Kulbergs został premierem po upadku rządu Eviki Siliņi, kierowanego przez „Nową Jedność”, wiosną tego roku i miał zaledwie kilka miesięcy, by pokazać swój styl — pisze LSM. Wyborcy, w ocenie nadawcy, dali mu „bardzo wyraźny mandat”.

Jakiej koalicji się spodziewać

Nowy rząd utworzy kandydat wskazany przez prezydenta Edgarsa Rinkēvičsa. LSM za najbardziej prawdopodobną uważa koalicję Listy Zjednoczonej ze Zjednoczeniem Narodowym i „Nową Jednością” — łącznie 59 mandatów, stabilna większość. Politycy Listy Zjednoczonej, według Ukrinformu, już opowiadali się za współpracą właśnie z tymi partnerami. „Łotwa na pierwszym miejscu”, „Suwerenna Władza” i „Progresywni” najpewniej znajdą się w opozycji.

Podział resortów

Według LSM liczba ministrów z Listy Zjednoczonej wzrośnie, ale Kulbergs prawdopodobnie zostawi partnerom kluczowe resorty, m.in. obrony i spraw wewnętrznych. Nadawca tłumaczy to pragmatycznie: wspólna odpowiedzialność przydaje się, gdy coś idzie nie po myśli. Ponieważ nowa koalicja będzie zapewne przypominać poprzednią (bez ZZS), formowanie rządu może pójść szybciej niż zwykle.

Co to oznacza dla Ukrainy

Wśród obietnic Listy Zjednoczonej są wzmocnienie granicy z Rosją i Białorusią oraz przejmowanie ukraińskich doświadczeń w obronności — przypomina Ukrinform. Łotwa jest członkiem UE i NATO, który konsekwentnie wspiera Ukrainę; wynik wyborów nie zapowiada gwałtownej zmiany kursu, a nowa większość może przyspieszyć podejmowanie decyzji w Rydze.

Co dalej

Kolejnym ważnym wydarzeniem w łotewskiej polityce będzie wybór prezydenta w czerwcu 2027 r. Prezydenta wybiera Sejm, a nie obywatele, więc dominacja Listy Zjednoczonej w parlamencie wpłynie także na ten wybór — zauważa LSM.

Dlaczego to ważne

Państwa bałtyckie są na pierwszej linii konfrontacji z Rosją, a ich stabilność wewnętrzna ma znaczenie dla bezpieczeństwa całej wschodniej flanki NATO. Przekonujące zwycięstwo partii, która otwarcie mówi o obronności i ukraińskich doświadczeniach, to sygnał, że łotewscy wyborcy popierają twardy kurs wobec Moskwy.